Modem VPN nedir? Tüneli her cihazda ayrı ayrı çalıştırmak yerine bir kez modemde, yani yönlendiricide kurmak: ev ağına bağlanan her şey, televizyon, konsol, akıllı priz, misafirin telefonu, kendisi hiçbir şey bilmeden tünelden geçer. Kulağa "bir kez kur, herkes korunsun" gibi geliyor ve bir ölçüde öyle. Ama modemin işlemcisi şifrelemeyi telefonunuzdan çok daha yavaş yapar, tünel bütün ev için aynı anda düşer ve bankacılık gibi "gerçek konumdan" görünmesi gereken şeyler için istisna tanımlamak zorlaşır. Bu yazı modem VPN'in neyi çözüp neyi çözmediğini, hangi donanımın kaldırdığını ve kimin için mantıklı olduğunu anlatıyor.
Neyi çözer
Uygulaması olmayan cihazlar. Akıllı televizyon, oyun konsolu, medya oynatıcı, akıllı ev cihazları: bunlara VPN uygulaması kuramazsınız, ama modemden geçen her şey tünele girer.
Tek nokta. Bir yerde kurulur, bir yerde güncellenir, bir yerde izlenir. Evdeki on cihazın ayarlarıyla uğraşmazsınız.
Servis sağlayıcıya karşı bütün ev. Sağlayıcı, evden çıkan tek bir şifreli bağlantı görür; hangi cihazın hangi siteye gittiğini değil. Sağlayıcının normalde ne gördüğü İnternet servis sağlayıcı nedir yazısında.
Cihaz sayısı sınırı. Servis sağlayıcınız kaç cihaza izin veriyorsa versin, modem tek cihaz sayılır.
Neyi çözmez, neyi zorlaştırır
Hız. Şifrelemeyi modemin işlemcisi yapar. Ucuz modemler bunu zorlanarak yapar; fiber hattınız 500 Mbps olsa da tünelde 30–50 Mbps görmek sıradan bir sonuçtur, kesin rakam modele bağlıdır. Yavaşlığın diğer nedenleri VPN neden yavaş yazısında.
Tek tünel, tek konum. Herkes aynı ülkeden çıkar. Biri Almanya sunucusu isterken diğeri Türkiye içi sunucu istiyorsa modem VPN bunu vermez.
İstisnalar. Banka uygulaması yabancı IP'yi sevmiyorsa o cihazı tünelden çıkarmak gerekir; bazı modem yazılımları cihaz bazında yönlendirmeyi destekler, çoğu tüketici modemi desteklemez.
Dışarıda koruma yok. Telefon evden çıkınca tünelden de çıkar. Kafede yine uygulama gerekir.
Kopma bütün evi etkiler. Tünel düştüğünde ya herkes şifresiz çıkar ya da kill switch kuralıyla herkes internetsiz kalır; ikisinin de sonuçları var. Ne olduğu Kill switch nedir yazısında.
Hangi modemler destekler
Üç grup. Yerleşik VPN istemcisi olan modemler: bazı tüketici markalarının üst modelleri ve küçük ofis yönlendiricileri WireGuard ya da OpenVPN istemcisiyle gelir; menüde "VPN Client" görünür. Açık yazılım yüklenebilen modemler: OpenWrt gibi topluluk yazılımları çok sayıda modele kurulur ve her iki protokolü destekler; kurulum biraz teknik bilgi ister. Servis sağlayıcının verdiği modemler: çoğunda VPN istemcisi yoktur ve kilitlidir. Bu durumda pratik çözüm, sağlayıcının modemini olduğu gibi bırakıp arkasına VPN istemcisi olan ikinci bir yönlendirici takmaktır; tünel isteyen cihazlar ikinciye, istemeyenler birinciye bağlanır. Bu "iki ağ" düzeni istisna sorununu da çözer.
WireGuard mı, OpenVPN mi
Modemde bu seçim telefondakinden daha önemlidir, çünkü işlemci küçüktür. WireGuard daha hafiftir, aynı donanımda belirgin biçimde daha hızlı çalışır ve ağ değişimlerine daha iyi dayanır; modem yazılımınız destekliyorsa tercih odur. OpenVPN daha ağırdır ama neredeyse her yerde vardır. VLESS gibi HTTPS'e benzeyen protokoller modemlerde nadiren bulunur; onlara ihtiyaç duyan ağlarda tüneli cihazda çalıştırmak daha gerçekçidir. Protokolun ne olduğu WireGuard nedir ve VLESS nedir yazılarında.
Kurulumun ana hatları
- Servis sağlayıcınızdan modem için WireGuard ya da OpenVPN yapılandırma dosyasını alın; WireGuard yapılandırma üreteci dosya biçimini gösterir.
- Modemin yönetim panelinde VPN istemcisi bölümüne dosyayı yükleyin ya da alanları elle girin.
- Modemin DNS'ini VPN sağlayıcısının çözümleyicilerine ayarlayın; aksi halde bütün evin DNS'i tünelin dışından gider. Nedeni DNS sızıntısı nedir yazısında.
- Tünel IPv6 taşımıyorsa WAN tarafında IPv6'yı kapatın.
- Güvenlik duvarında "tünel dışında çıkış yok" kuralını, yani kill switch'i, tanımlayın.
- Bir cihazdan IP adresim nedir sayfasını açın: ülke sunucununki olmalı. Sonra IPv6 sızıntı testi.
Kimin için mantıklı
Uygulaması olmayan cihazları tünele sokmak isteyenler; evde çok cihaz olup her birini ayrı yönetmek istemeyenler; işlemcisi güçlü ya da açık yazılımlı bir yönlendiriciye sahip olanlar. Kimin için değil: tek telefon ve tek dizüstüyle yaşayanlar, farklı cihazlarda farklı ülkeler isteyenler, servis sağlayıcının kilitli modemine mahkûm olanlar; onlar için uygulama daha hızlı, daha esnek ve dışarıda da çalışır.
Sonuç
Modem VPN, bütün evi tek seferde tünele alır ve uygulama kuramadığınız cihazları kapsar; karşılığında hız, esneklik ve dışarıdaki koruma verir. Çoğu ev için doğru cevap ikisi birden: televizyon ve konsol için modemde tünel, telefon ve dizüstü için uygulama.
404 VPN'in WireGuard yapılandırması, WireGuard istemcisi olan yönlendiricilerde kullanılabilir; telefon ve bilgisayarda ise uygulama VLESS ve WireGuard'ı DNS tünelin içinde ve kill switch'le sunar. Ücretsiz planla önce cihazda deneyin; başlangıç ana sayfada.